Medische zaken zijn mij vreemd, behalve wat je zoal om je heen hoort en wat je huisarts zo nu en dan opbrengt. Niettemin ben ik al ruim dertig jaar omringd door enkele medici, gespecialiseerd op het gebied van bloedtransfusie, of zoals zij dat noemen: Transfusie Geneeskunde.
ISBT
Begin 1992 vroeg een aantal medici op dit specifieke gebied mij of ik penningmeester wilde worden van een congresorganisatie. De International Society of Blood Transfusion (ISBT) organiseert elke twee jaar een congres in een stad ergens ter wereld over dit onderwerp. In 1994 was dat Amsterdam. Een lokaal comité ging met de organisatie van het congres aan de slag en zo belandde ik als penningmeester in wereld van de bloedtransfusie.
Succes
Het congres in de RAI werd een groot succes. Wetenschappelijk, zo liet ik mij vertellen, zette dit congres de toon voor de congressen daarna en ook de sociale evenementen, feesten en diners mochten er zijn. Bovenal werd het een financieel succes. Onze begroting was rond de drie miljoen gulden, die moest worden gedekt door sponsoring van bedrijven die aan de bloedtransfusie gelieerd waren, zoals farmacie). ook een tentoonstelling van samenvattingen (abstracts) van wetenschappelijke publicaties leverde geld op. De grootste bijdrage moest komen van deelnemersgelden. We verwachtten zo’n tweeduizend deelnemers, dus alle plannen zouden ruimschoots uit moeten kunnen.
Mondjesmaat
De periode vlak voor het congres echter, hadden zich slechts mondjesmaat deelnemers gemeld, tien dagen vóór het congres zaten we nog niet op de helft. Ik besloot op een aantal zaken te besparen, een kleinere en dus goedkopere feestruimte, een aantal zaken voegde ik samen en nog enkele punten vervielen of maakte ik geringer in omvang. Het break-even point daalde naar twaalfhonderd deelnemers. Dat leek mij realistisch. Het bestuur ging akkoord.
On site
Daags voor het congres en op de eerste dag verschenen er honderden deelnemers ‘on site’ die ter plekke hun deelnemers fee voldeden, met als gevolg dat bij het passeren twaalfhonderd deelnemers, alle daarop volgende deelnemers puur winst waren. We haalden ruimschoots de tweeduizend deelnemers. Ons overschot liep dan ook uiteindelijk op tot maar liefst bijna een miljoen gulden. Bovendien waren die zaken waarop ik bespaard had meer passend, intiemer en gezelliger.
Verdeling
Na afloop van het congres drong zich de vraag op wat met dit overschot te doen. Statutair waren we gebonden aan de doelomschrijving van de organiserende stichting. We bedachten het overschot te gebruiken voor een prijs, uit te reiken aan medici die zich op het gebied van bloedtransfusie verdienstelijk hadden gemaakt. De stichting werd voor dat doel omgevormd in Foundation Transfusion Medicine.
We tuigden de prijs op met een reglement, een nomination committee, en plaquette, een oorkonde en een bedrag. De prijs kreeg de prestigieuze naam ISBT Presidential Award. De eerste keer dat de uitreiking plaatsvond was tijdens het congres in Wenen in 2000.
De Award
Naast de ontvangst van het bedrag mag de ontvanger van de Award een presentatie op een door onze stichting te organiseren symposium houden, tezamen met twee door hem of haar uitgenodigde, zogeheten side-speakers. Alle reis- en verblijfkosten worden voor dit drietal door onze stichting vergoed. Na afloop van het symposium en de feestelijke uitreiking volgt een groots diner.
Nobelprijs
De prijs werd een succes. Veertien keer reikten wij de Award in talloze steden uit, variërend van Vancouver tot Seoul, van Berlijn tot Kaapstad en daar tussenin. Eenmaal werd de prijs gedeeld door twee medici. Gedurende corona presenteerden wij het event online.
Een van de ontvangers ontving enkele jaren later de Nobelprijs voor Geneeskunde. Twee jaar geleden, toen wij de prijs tijdens het congres in Barcelona uitreikten, woonden drieduizend man het symposium en de prijsuitreiking bij.
Het is voorbij
En nu is het voorbij. Dat wil zeggen, voor onze stichting. De Award dragen we over aan de ‘moederorganisatie’, de ISBT. De prijs zal voortleven en uitgereikt blijven worden, alleen niet meer door onze stichting.
Deze maand wordt de prijs voor het laatst door ons uitgereikt, Stichting Transfusie Geneeskunde, tijdens het ISBT congres op 22 juni 2026, in Kuala Lumpur, Maleisië.